Футбол уеннарын караганда, без еш кына мондый күренешне күрәбез: спортчы бәрелү яки тубык сузылу аркасында җиргә егылганнан соң, команда табибы кулында спрей белән шунда ук йөгереп килә, җәрәхәтләнгән урынга берничә тапкыр сиптерә, һәм спортчы тиздән кырга кайта һәм уенда катнашуын дәвам итә. Димәк, бу спрейда нәрсә бар?
Спрейдагы сыеклык - органик химик матдә, ул ... дип атала.этилхлорид, гадәттә спорт өлкәсенең "химик табибы" буларак билгеле.Этилхлориднормаль басым һәм температурада газ. Ул югары басым астында сыекландырыла, аннары сиптергеч банкада саклана. Спортчылар җәрәхәтләнгәндә, мәсәлән, йомшак тукымаларның җәрәхәтләнүе яки тартылуы белән,этилхлоридҗәрәхәтләнгән урынга сиптерелә. Гадәти басым астында сыеклык тиз арада газга әйләнә.
Физикада барыбыз да моның белән очрашканбыз. Сыеклыклар парга әйләнгәндә күп күләмдә җылылыкны сеңдерергә тиеш. Бу җылылыкның бер өлеше һавадан, ә бер өлеше кеше тиресеннән сеңдерелә, бу тиренең тиз туңуына китерә, тире асты капиллярлары кысыла һәм кан агуны туктата, шул ук вакытта кешеләрдә авырту сизми. Бу медицинадагы җирле анестезиягә охшаган.
Этилхлоридэфирга охшаган исле төссез газ. Ул суда аз гына эри, ләкин күпчелек органик эреткечләрдә эри.ЭтилхлоридНигездә, тетраэтил кургаш, этил целлюлоза һәм этилкарбазол буягычлары өчен чимал буларак кулланыла. Ул шулай ук төтен генераторы, суыткыч, җирле анестетик, инсектицид, этиллаштыручы агент, олефин полимеризациясе эреткече һәм бензин детонациясенә каршы агент буларак кулланылырга мөмкин. Ул шулай ук полипропилен өчен катализатор һәм фосфор, күкерт, майлар, смолалар, балавыз һәм башка химик матдәләр өчен эреткеч буларак кулланылырга мөмкин. Ул шулай ук пестицидлар, буягычлар, фармацевтика һәм аларның арадаш продуктлары синтезында кулланыла.
Бастырып чыгару вакыты: 2025 елның 30 июле
